Income Statement คืออะไร
Income Statement หรืองบกำไรขาดทุน คือรายงานที่บอกว่าในช่วงเวลาหนึ่ง เช่น 1 ไตรมาส หรือ 1 ปี บริษัทขายของได้เท่าไร มีค่าใช้จ่ายอะไรบ้าง และเหลือเป็นกำไรหรือขาดทุนเท่าไร โดยเรียงจากรายได้ด้านบนสุด แล้วหักค่าใช้จ่ายทีละชั้นจนเหลือกำไรสุทธิที่บรรทัดล่างสุด
ในรายงานวิเคราะห์ ตัวเลขจากงบนี้ถูกใช้บ่อยที่สุด เช่น การเติบโตของรายได้ อัตรากำไรขั้นต้น และกำไรต่อหุ้น (EPS) บริษัทไทยเรียกงบนี้ว่างบกำไรขาดทุนเบ็ดเสร็จ ส่วนบริษัทสหรัฐฯ มักเรียกว่า Income Statement หรือ Statement of Operations
กำไรแต่ละขั้นมักดูเป็นเปอร์เซ็นต์ของรายได้ เช่น อัตรากำไรสุทธิ = กำไรสุทธิ ÷ รายได้ × 100 ทำให้เทียบบริษัทขนาดต่างกันได้ง่ายกว่าดูตัวเลขบาท และขั้นที่กำไรหายไปมากที่สุดบอกว่าปัญหาอยู่ตรงไหน ถ้าหายที่ต้นทุนขาย แปลว่าต้นทุนวัตถุดิบหรือราคาขายมีปัญหา ถ้าหายที่ค่าใช้จ่ายขายและบริหาร แปลว่าคุมค่าใช้จ่ายไม่อยู่
ลำดับรายการในงบ
- รายได้ หักต้นทุนขาย ได้กำไรขั้นต้น
- กำไรขั้นต้น หักค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร ได้กำไรจากการดำเนินงาน
- กำไรจากการดำเนินงาน หักดอกเบี้ยจ่าย ได้กำไรก่อนภาษี
- กำไรก่อนภาษี หักภาษีเงินได้ ได้กำไรสุทธิ
สิ่งที่งบกำไรขาดทุนไม่ได้บอก
- กำไรในงบไม่เท่ากับเงินสดที่เข้ากระเป๋า ขายเชื่อก็นับเป็นรายได้แล้วแม้ยังไม่ได้เงิน ต้องดูงบกระแสเงินสดประกอบ
- กำไรสุทธิที่พุ่งขึ้นอาจมาจากรายการครั้งเดียว เช่น กำไรจากการขายที่ดิน ไม่ใช่ธุรกิจดีขึ้นจริง รายละเอียดอยู่ในหมายเหตุประกอบงบ
- งบงวดเดียวไม่บอกแนวโน้ม จึงมักเทียบทั้งปีก่อน (YoY) และไตรมาสก่อน (QoQ) แต่งบไตรมาสของบางธุรกิจมีฤดูกาล เช่น ค้าปลีกขายดีช่วงปลายปี การเทียบไตรมาสติดกันอาจทำให้เข้าใจผิด