EBITDA คืออะไร
EBITDA (Earnings Before Interest, Taxes, Depreciation and Amortization) คือกำไรจากการทำธุรกิจหลัก ก่อนหักดอกเบี้ย ภาษี ค่าเสื่อมราคา และค่าตัดจำหน่าย ใช้ดูว่าตัวธุรกิจเองหาเงินได้เท่าไร โดยยังไม่สนใจว่าบริษัทกู้เงินมามากหรือน้อย เสียภาษีอัตราไหน หรือซื้อเครื่องจักรไว้เมื่อไร
ค่าเสื่อมราคาเป็นการทยอยหักต้นทุนสินทรัพย์ที่ซื้อไว้แล้ว เช่น เครื่องชงกาแฟราคา 500,000 บาทที่ใช้งานได้ 5 ปี จะถูกหักเป็นค่าเสื่อมราคาปีละ 100,000 บาท ทั้งที่ปีนี้ไม่ได้จ่ายเงินซื้อเครื่องใหม่ EBITDA บวกค่าเสื่อมนี้กลับเข้าไป เพื่อให้เห็นว่าการขายกาแฟอย่างเดียวทำเงินได้เท่าไร
EBITDA จึงเหมาะกับการเทียบความสามารถทำกำไรของบริษัทที่มีโครงสร้างหนี้หรืออายุสินทรัพย์ต่างกัน และใช้เป็นตัวหารในตัวชี้วัดอื่นที่พบบ่อยในรายงาน เช่น EV/EBITDA และ Net Debt/EBITDA
สูตรคำนวณ
สูตร EBITDA
EBITDA = กำไรจากการดำเนินงาน (EBIT) + ค่าเสื่อมราคา + ค่าตัดจำหน่าย
EBIT = รายได้ − ต้นทุนขาย − ค่าใช้จ่ายในการขายและบริหาร
EBITDA Margin = EBITDA ÷ รายได้ × 100
ตัวอย่างการคำนวณ
สมมติร้านกาแฟมียอดขายปีละ 2,000,000 บาท ต้นทุนเมล็ดกาแฟ นม แก้ว ค่าเช่า และค่าแรงรวม 1,500,000 บาท ค่าเสื่อมราคาเครื่องชงและการตกแต่งร้าน 200,000 บาท ดอกเบี้ยเงินกู้ 50,000 บาท และภาษี 50,000 บาท
- EBIT = 2,000,000 − 1,500,000 − 200,000 = 300,000 บาท
- EBITDA = 300,000 + 200,000 = 500,000 บาท
- กำไรสุทธิ = 300,000 − 50,000 − 50,000 = 200,000 บาท
- EBITDA Margin = 500,000 ÷ 2,000,000 × 100 = 25%
สรุปผล
ทุกยอดขาย 100 บาท ธุรกิจหลักของร้านสร้างเงินได้ 25 บาทก่อนหักต้นทุนการลงทุนและการเงิน แต่ส่วนที่เหลือถึงมือเจ้าของจริงคือกำไรสุทธิ 200,000 บาท หรือ 10 บาทต่อยอดขาย 100 บาท
ตัวเลขในตัวอย่างเป็นตัวเลขสมมติ เพื่อแสดงวิธีคำนวณเท่านั้น
วิธีอ่านค่า EBITDA
- ไล่จากบนลงล่าง ยอดขายหักต้นทุนดำเนินงานแล้วได้ EBITDA หักค่าเสื่อมราคาได้ EBIT หักดอกเบี้ยและภาษีแล้วเหลือกำไรสุทธิ ระยะห่างระหว่าง EBITDA กับกำไรสุทธิบอกว่าเงินลงทุนในสินทรัพย์และหนี้กินกำไรไปมากเพียงใด
- EBITDA Margin ที่เพิ่มขึ้นต่อเนื่องหลายปี แปลว่าธุรกิจหลักมีประสิทธิภาพดีขึ้น เช่น ขึ้นราคาได้ หรือคุมต้นทุนได้ดีขึ้น
- ธุรกิจที่ใช้สินทรัพย์หนัก เช่น โรงไฟฟ้า เสาสัญญาณ หรือโรงพยาบาล มักมี EBITDA Margin สูง แต่กำไรสุทธิต่ำกว่ามาก เพราะค่าเสื่อมราคาและดอกเบี้ยสูง จึงควรเทียบกับบริษัทในกลุ่มเดียวกัน
- สำหรับธนาคาร รายงานจะใช้กำไรก่อนหักสำรองและภาษี (PPOP) แทน EBITDA เพราะดอกเบี้ยเป็นรายได้และต้นทุนหลักของธุรกิจ
ข้อควรระวัง
สิ่งที่ EBITDA ไม่ได้บอก
- EBITDA ไม่ใช่เงินสด เครื่องชงกาแฟเสียแล้วก็ต้องซื้อใหม่ด้วยเงินจริง บริษัทที่ต้องลงทุนซ่อมหรือเปลี่ยนสินทรัพย์ตลอดเวลาอาจมี EBITDA สวยแต่ไม่มีเงินเหลือ ควรดูกระแสเงินสดอิสระประกอบ
- EBITDA ไม่ได้หักดอกเบี้ย บริษัทที่หนี้สูงมากอาจดูกำไรดี แต่เงินส่วนใหญ่ต้องนำไปจ่ายเจ้าหนี้ก่อนถึงผู้ถือหุ้น
- EBITDA ไม่มีมาตรฐานบัญชีกำหนด บางบริษัทตัดค่าใช้จ่ายบางรายการออกแล้วเรียกว่า Adjusted EBITDA ควรอ่านหมายเหตุว่าตัดอะไรออกไปบ้าง
ดูค่า EBITDA ในรายงานจริง
รายงานวิเคราะห์หุ้นรายตัวของ HypeTimes แสดงค่า EBITDA พร้อมข้อมูลย้อนหลังและการเทียบกับบริษัทในกลุ่มเดียวกันค้นหาหุ้นที่สนใจ เพื่อลองอ่านค่าจากข้อมูลจริง