Short Selling คืออะไร การขายชอร์ต สูตรคำนวณและวิธีอ่านค่า

Short Selling คืออะไร

Short Selling หรือการขายชอร์ต คือการยืมหุ้นที่เราไม่มีมาขายก่อน แล้วค่อยซื้อหุ้นคืนในภายหลังเพื่อนำไปคืนผู้ให้ยืม ถ้าราคาตอนซื้อคืนต่ำกว่าตอนขาย ส่วนต่างคือกำไร ถ้าราคาสูงขึ้น ส่วนต่างคือขาดทุน ผู้ขายชอร์ตจึงได้ประโยชน์เมื่อราคาหุ้นลดลง

ในตลาดหุ้นไทย การขายชอร์ตทำได้กับหุ้นที่อยู่ในรายชื่อที่ตลาดหลักทรัพย์อนุญาต โดยยืมหุ้นผ่านระบบยืมและให้ยืมหลักทรัพย์ (SBL) และต้องปฏิบัติตามเกณฑ์ราคาและการรายงานที่ตลาดกำหนด ตลาดหลักทรัพย์เผยแพร่ข้อมูลการขายชอร์ตรายหุ้น ในรายงานหุ้นสหรัฐฯ มักเห็นตัวเลขสัดส่วนหุ้นที่ถูกขายชอร์ต (Short Interest) สัดส่วนสูงแปลว่านักลงทุนจำนวนมากมองว่าหุ้นจะลง

หุ้นที่ถูกชอร์ตไว้มาก ถ้ามีข่าวดี ผู้ขายชอร์ตต้องรีบซื้อคืนพร้อมกัน ทำให้ราคาพุ่งแรงกว่าปกติ เรียกว่า Short Squeeze

ต้นทุนและความเสี่ยงของผู้ขายชอร์ต

ขาดทุนไม่จำกัด เพราะราคาหุ้นขึ้นได้ไม่มีเพดาน ขณะที่กำไรสูงสุดถูกจำกัดที่เงินที่ได้จากการขาย
โบรกเกอร์อาจเรียกหลักประกันเพิ่มหรือบังคับซื้อคืนเมื่อราคาขึ้นแรง ทำให้ต้องปิดสถานะในจังหวะที่แย่ที่สุด
ถ้าบริษัทจ่ายเงินปันผลระหว่างยืมหุ้น ผู้ยืมต้องชดเชยเงินปันผลให้ผู้ให้ยืม ต้นทุนจริงจึงสูงกว่าค่ายืมอย่างเดียว
ผู้ให้ยืมอาจเรียกหุ้นคืนก่อนกำหนดได้ตามเงื่อนไขสัญญา และหุ้นที่มีคนอยากยืมมากค่ายืมจะแพงขึ้น

สูตรคำนวณ

สูตร Short Selling

กำไรหรือขาดทุน = (ราคาขาย − ราคาซื้อคืน) × จำนวนหุ้น − ค่ายืมหุ้น − ค่าธรรมเนียม
ค่ายืมหุ้น ≈ มูลค่าหุ้นที่ยืม × อัตราค่ายืมต่อปี × ระยะเวลาที่ยืม
กำไรสูงสุด = ราคาขาย × จำนวนหุ้น (ถ้าราคาลงถึง 0) ส่วนขาดทุนสูงสุดไม่จำกัด

ตัวอย่างการคำนวณ

สมมติเรายืมหุ้นบริษัท ก 1,000 หุ้นมาขายที่ราคา 50 บาท รวม 50,000 บาท อัตราค่ายืม 3% ต่อปี และถือสถานะไว้ 3 เดือน (ไม่คิดค่าคอมมิชชั่นเพื่อให้เห็นภาพ)

ค่ายืมหุ้น = 50,000 × 3% × 3 ÷ 12 = 375 บาท
กรณีราคาลงเหลือ 40 บาท: กำไร = (50 − 40) × 1,000 − 375 = 9,625 บาท
กรณีราคาขึ้นไป 80 บาท: ขาดทุน = (80 − 50) × 1,000 + 375 = 30,375 บาท

สรุปผล

ถ้าคาดถูก กำไรสูงสุดถูกจำกัดที่เงินที่ได้จากการขาย แต่ถ้าคาดผิด ขาดทุนเพิ่มขึ้นตามราคาที่วิ่งขึ้นไม่มีเพดาน ความเสี่ยงสองฝั่งจึงไม่สมดุล

ตัวเลขในตัวอย่างเป็นตัวเลขสมมติ เพื่อแสดงวิธีคำนวณเท่านั้น

ดูค่า Short Selling ในรายงานจริง

รายงานวิเคราะห์หุ้นรายตัวของ HypeTimes แสดงค่า Short Selling พร้อมข้อมูลย้อนหลังและการเทียบกับบริษัทในกลุ่มเดียวกันค้นหาหุ้นที่สนใจ เพื่อลองอ่านค่าจากข้อมูลจริง