Beta คืออะไร
Beta คือตัวเลขที่บอกว่าราคาหุ้นมักเคลื่อนไหวแรงแค่ไหนเมื่อเทียบกับตลาดโดยรวม คำนวณจากข้อมูลราคาย้อนหลัง โดยตลาดมี Beta เท่ากับ 1 เสมอ
Beta เท่ากับ 1 หมายถึงราคาหุ้นเคลื่อนไหวไปในทิศทางและขนาดใกล้เคียงกับดัชนีตลาด Beta มากกว่า 1 หมายถึงหุ้นมีความผันผวนสูงกว่าตลาด และ Beta น้อยกว่า 1 หมายถึงหุ้นมีความผันผวนต่ำกว่าตลาด หุ้นเชิงรับ (Defensive) มักมี Beta ต่ำ ส่วนหุ้นเติบโตหรือหุ้นวัฏจักรมักมี Beta สูง
Beta ใช้ในการคำนวณต้นทุนเงินทุนของผู้ถือหุ้นเมื่อประเมินมูลค่าหุ้น และช่วยจัดพอร์ตให้มีความผันผวนตามที่รับได้
สูตรคำนวณ
สูตร Beta
Beta = ความแปรปรวนร่วมของผลตอบแทนหุ้นกับตลาด ÷ ความแปรปรวนของผลตอบแทนตลาด
การเปลี่ยนแปลงของหุ้นโดยประมาณ ≈ Beta × การเปลี่ยนแปลงของตลาด
ตัวอย่างการคำนวณ
สมมติหุ้น ก มี Beta 1.5 หุ้น ข มี Beta 0.5 และวันหนึ่งดัชนีตลาดลดลง 10%
- หุ้น ก มีแนวโน้มลดลงประมาณ 1.5 × 10% = 15%
- หุ้น ข มีแนวโน้มลดลงประมาณ 0.5 × 10% = 5%
- ถ้าตลาดขึ้น 10% หุ้น ก จะมีแนวโน้มขึ้นราว 15% และหุ้น ข ราว 5%
สรุปผล
หุ้น ก ให้ทั้งกำไรและขาดทุนแรงกว่าตลาด ส่วนหุ้น ข ช่วยให้พอร์ตนิ่งขึ้น แต่จะได้กำไรน้อยกว่าในช่วงตลาดขาขึ้น
ตัวเลขในตัวอย่างเป็นตัวเลขสมมติ เพื่อแสดงวิธีคำนวณเท่านั้น
วิธีอ่านค่า Beta
- Beta มากกว่า 1 พบบ่อยในหุ้นวัฏจักร หุ้นเทคโนโลยี และหุ้นที่มีหนี้สูง
- Beta น้อยกว่า 1 พบบ่อยในหุ้นสาธารณูปโภค อาหาร และค้าปลีกสินค้าจำเป็น ซึ่งรายได้ไม่ค่อยขึ้นกับภาวะเศรษฐกิจ
- Beta ใกล้ 0 หรือติดลบ แปลว่าหุ้นแทบไม่เคลื่อนไหวตามตลาด หรือสวนทางกับตลาด ซึ่งพบได้น้อย
ข้อควรระวัง
สิ่งที่ Beta ไม่ได้บอก
- Beta คำนวณจากอดีต ถ้าธุรกิจหรือโครงสร้างหนี้เปลี่ยนไป Beta ในอนาคตก็อาจต่างไปมาก
- Beta วัดเฉพาะความเสี่ยงที่ขยับไปกับตลาด ไม่ได้วัดความเสี่ยงเฉพาะของบริษัท เช่น การทุจริต หรือการเสียลูกค้ารายใหญ่ หุ้น Beta ต่ำจึงไม่ได้แปลว่าปลอดภัย
- แหล่งข้อมูลต่างกันใช้ช่วงเวลาและดัชนีอ้างอิงต่างกัน ค่า Beta ของหุ้นตัวเดียวกันจึงอาจไม่เท่ากัน
ดูค่า Beta ในรายงานจริง
รายงานวิเคราะห์หุ้นรายตัวของ HypeTimes แสดงค่า Beta พร้อมข้อมูลย้อนหลังและการเทียบกับบริษัทในกลุ่มเดียวกันค้นหาหุ้นที่สนใจ เพื่อลองอ่านค่าจากข้อมูลจริง