CB, CS, CC, CF คืออะไร
เครื่องหมายตระกูล C (Caution) คือเครื่องหมายที่ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทยขึ้นไว้ที่ชื่อหุ้น เพื่อเตือนผู้ลงทุนว่าบริษัทมีเหตุการณ์ที่อาจกระทบฐานะการเงิน ผลการดำเนินงาน สภาพคล่อง หรือไม่เป็นไปตามเกณฑ์ที่ตลาดกำหนด ตัวอักษรตัวที่สองบอกสาเหตุ
หุ้นที่ติดเครื่องหมาย C ยังซื้อขายได้ตามปกติ แต่ผู้ซื้อต้องซื้อด้วยบัญชี Cash Balance คือวางเงินสดไว้กับโบรกเกอร์เต็มจำนวนก่อนซื้อ ตั้งแต่วันทำการถัดจากวันที่ตลาดประกาศ บริษัทต้องจัดประชุมชี้แจงผู้ลงทุน (Public Presentation) ภายใน 15 วันนับจากวันที่ถูกขึ้นเครื่องหมาย และรายงานแนวทางแก้ไขผ่านระบบของตลาด
CB (Caution - Business): ฐานะการเงินหรือการดำเนินงาน
- ส่วนของผู้ถือหุ้นต่ำกว่า 50% ของทุนชำระแล้วในงบการเงินล่าสุด
- ขาดทุนสุทธิ 3 ปีติดต่อกัน จนส่วนของผู้ถือหุ้นในงบปีล่าสุดต่ำกว่า 100% ของทุนชำระแล้ว
- รายได้จากการดำเนินงานต่ำกว่าเกณฑ์ คือต่ำกว่า 100 ล้านบาทสำหรับบริษัทใน SET หรือต่ำกว่า 50 ล้านบาทสำหรับบริษัทใน mai
- บริษัทหรือบริษัทย่อยผิดนัดชำระหนี้สถาบันการเงินหรือหุ้นกู้
- ยื่นขอฟื้นฟูกิจการหรือถูกฟ้องล้มละลาย และศาลรับคำร้องแล้ว
- หน่วยงานกำกับสั่งระงับการดำเนินธุรกิจบางส่วน กรณีสถาบันการเงิน บริษัทหลักทรัพย์ หรือบริษัทประกัน
CS (Caution - Financial Statements): งบการเงิน
- ผู้สอบบัญชีไม่แสดงความเห็นต่องบการเงินฉบับล่าสุด
- ก.ล.ต. สั่งให้แก้ไขงบการเงิน หรือสั่งให้ตรวจสอบเป็นกรณีพิเศษ (Special Audit)
- ปลดเครื่องหมายเมื่อบริษัทส่งงบที่แก้ไขแล้ว ผลตรวจสอบพิเศษ หรืองบที่ผู้สอบบัญชีแสดงความเห็น
CC (Caution - Non-Compliance): ไม่ปฏิบัติตามเกณฑ์
- Cash Company: สินทรัพย์ทั้งหมดหรือเกือบทั้งหมดเป็นเงินสด ไม่มีธุรกิจหลักเหลืออยู่
- กรรมการตรวจสอบไม่ครบ 3 คน นานเกิน 3 เดือน
- Investment Company: ลงทุนในหลักทรัพย์ สัญญาซื้อขายล่วงหน้า หรือสินทรัพย์ดิจิทัลรวมเกิน 40% ของสินทรัพย์รวม
CF (Caution - Free Float): การกระจายหุ้นรายย่อย
- ผู้ถือหุ้นรายย่อยน้อยกว่า 150 ราย หรือถือหุ้นรวมกันน้อยกว่า 15% ของทุนชำระแล้ว
- ปลดเครื่องหมายเมื่อการกระจายหุ้นกลับมาเป็นไปตามเกณฑ์
CB, CS, CC, CF ในการวิเคราะห์หุ้น
- CB จากรายได้ต่ำหรือส่วนของผู้ถือหุ้นต่ำ มักบอกว่าธุรกิจหลักอ่อนแอมาหลายปี ให้ดูงบย้อนหลังและแผนแก้ไขที่บริษัทชี้แจง
- CS เป็นสัญญาณที่ต้องระวังมาก เพราะตัวเลขในงบการเงินอาจใช้วิเคราะห์ไม่ได้จนกว่าจะแก้ไขเสร็จ
- เครื่องหมายถูกปลดได้เมื่อบริษัทแก้เหตุสำเร็จ ตลาดประกาศการปลดล่วงหน้า 1 วันทำการ
ข้อควรระวัง
สิ่งที่ CB, CS, CC, CF ไม่ได้บอก
- ถ้าแก้เหตุ CC หรือ CF ไม่ได้ภายในระยะเวลาที่กำหนด ตลาดจะขึ้น SP แทน และอาจตามด้วย NC ซึ่งเข้าข่ายถูกเพิกถอน เช่น Free Float ไม่ครบติด CF ได้ 1 ปีก่อนถูกขึ้น SP
- หุ้นที่ติด C มักมีราคาต่ำและผันผวน การเก็งกำไรว่าบริษัทจะปลดเครื่องหมายได้มีความเสี่ยงสูง